Yevropa adabiyoti
Tanlangan
About Research of English Woman Novels” (Ingliz ayol romannavislari ijodi tadqiqi haqida / Ingliz ayol romanchiligi obzori).
Annotatsiya
Shabnam Mammadovaning mazkur maqolasida adabiy obzorda (literary review) XIX asr ingliz ayol romannavislarining ijodi, ularning ingliz romanchiligi taraqqiyotidagi o‘rni hamda ayol obrazining badiiy talqini tizimli ravishda yoritiladi. Muallif ingliz ayol romanchiligining shakllanish jarayonini tarixiy nuqtai nazardan sharhlab, roman janrining ommalashuvi, ayol yozuvchilarning adabiy jarayondagi mavqei hamda feminizm g‘oyalarining badiiy adabiyotga kirib kelishini umumlashtiradi. Maqolada ingliz ayol romannavislarining asarlari qiyosiy tahlil qilinib, ularning dunyoqarashi va ijodidagi mushtarak hamda farqli jihatlar yoritiladi.
Adabiy obzorda (literary review) ingliz adabiyotining yetakchi ayol yozuvchilari – Jane Austen, Mary Shelley, Elizabeth Gaskell, Charlotte Brontë va Emily Brontë ijodi keng tahlil qilinadi. Xususan, Jane Austenning Pride and Prejudice (G‘urur va xurofot), Mary Shelleyning Frankenstein (Frankenstein), Elizabeth Gaskellning Mary Barton (Meri Barton), North and South (Shimol va Janub), Ruth (Rut), Cranford (Krenford), Sylvia’s Lovers (Silviyaning oshiqlari), Wives and Daughters (Xotinlar va qizlar), Charlotte Brontëning Jane Eyre (Jeyn Eyr) hamda Emily Brontëning Wuthering Heights (Shamollar oshyoni) romanlari badiiy va g‘oyaviy jihatdan umumlashtiriladi.
Maqolada mazkur romanlarda ayol erkinligi, shaxs va jamiyat munosabatlari, muhabbat, oila, axloqiy qadriyatlar, ijtimoiy tengsizlik, feminizm, psixologik realizm va romantizm masalalari qiyosiy tahlil qilinadi. Muallif Jane Austen romanlarida ayolning jamiyatdagi mavqei va nikoh masalalarini, Mary Shelley ijodida ilm-fan va inson mas’uliyati muammolarini, Elizabeth Gaskell asarlarida sanoatlashuv, ijtimoiy adolatsizlik va ishchilar hayotini, Charlotte hamda Emily Brontë romanlarida esa inson ruhiyati, muhabbat, erkinlik va axloqiy tanlov masalalarini umumlashtirib yoritadi.
Shuningdek, maqolada ingliz ayol romanchiligining XIX asr ingliz adabiyotidagi rivojlanish bosqichlari, roman janrining badiiy imkoniyatlari va ayol yozuvchilarning adabiy tafakkur taraqqiyotiga qo‘shgan hissasi baholanadi. Muallif turli yozuvchilarning asarlarini o‘zaro qiyoslash orqali ularning estetik qarashlari, badiiy uslubi va inson ruhiyatini tasvirlashdagi o‘ziga xos xususiyatlarini ochib beradi.
Maqola yakunida adabiy obzorda (literary review) ingliz ayol romanchiligining taraqqiyot yo‘li, uning asosiy vakillari va yetakchi romanlari umumlashtirilib, mazkur yozuvchilarning ingliz va jahon adabiyoti rivojiga qo‘shgan hissasi xulosalanadi. Shu jihatdan tadqiqot ingliz ayol romanchiligiga bag‘ishlangan adabiy obzor (literary review) sifatida muhim ilmiy manba bo‘lib, XIX asr ingliz romanchiligining rivojlanish tendensiyalari va yetakchi ayol yozuvchilari ijodini qiyosiy o‘rganishda nazariy hamda metodologik ahamiyat kasb etadi.
Adabiy obzorda (literary review) ingliz adabiyotining yetakchi ayol yozuvchilari – Jane Austen, Mary Shelley, Elizabeth Gaskell, Charlotte Brontë va Emily Brontë ijodi keng tahlil qilinadi. Xususan, Jane Austenning Pride and Prejudice (G‘urur va xurofot), Mary Shelleyning Frankenstein (Frankenstein), Elizabeth Gaskellning Mary Barton (Meri Barton), North and South (Shimol va Janub), Ruth (Rut), Cranford (Krenford), Sylvia’s Lovers (Silviyaning oshiqlari), Wives and Daughters (Xotinlar va qizlar), Charlotte Brontëning Jane Eyre (Jeyn Eyr) hamda Emily Brontëning Wuthering Heights (Shamollar oshyoni) romanlari badiiy va g‘oyaviy jihatdan umumlashtiriladi.
Maqolada mazkur romanlarda ayol erkinligi, shaxs va jamiyat munosabatlari, muhabbat, oila, axloqiy qadriyatlar, ijtimoiy tengsizlik, feminizm, psixologik realizm va romantizm masalalari qiyosiy tahlil qilinadi. Muallif Jane Austen romanlarida ayolning jamiyatdagi mavqei va nikoh masalalarini, Mary Shelley ijodida ilm-fan va inson mas’uliyati muammolarini, Elizabeth Gaskell asarlarida sanoatlashuv, ijtimoiy adolatsizlik va ishchilar hayotini, Charlotte hamda Emily Brontë romanlarida esa inson ruhiyati, muhabbat, erkinlik va axloqiy tanlov masalalarini umumlashtirib yoritadi.
Shuningdek, maqolada ingliz ayol romanchiligining XIX asr ingliz adabiyotidagi rivojlanish bosqichlari, roman janrining badiiy imkoniyatlari va ayol yozuvchilarning adabiy tafakkur taraqqiyotiga qo‘shgan hissasi baholanadi. Muallif turli yozuvchilarning asarlarini o‘zaro qiyoslash orqali ularning estetik qarashlari, badiiy uslubi va inson ruhiyatini tasvirlashdagi o‘ziga xos xususiyatlarini ochib beradi.
Maqola yakunida adabiy obzorda (literary review) ingliz ayol romanchiligining taraqqiyot yo‘li, uning asosiy vakillari va yetakchi romanlari umumlashtirilib, mazkur yozuvchilarning ingliz va jahon adabiyoti rivojiga qo‘shgan hissasi xulosalanadi. Shu jihatdan tadqiqot ingliz ayol romanchiligiga bag‘ishlangan adabiy obzor (literary review) sifatida muhim ilmiy manba bo‘lib, XIX asr ingliz romanchiligining rivojlanish tendensiyalari va yetakchi ayol yozuvchilari ijodini qiyosiy o‘rganishda nazariy hamda metodologik ahamiyat kasb etadi.